آگاهیبخشی برای زندگی بهتر
همزمان با فرا رسیدن روز جهانی هموفیلی، دکتر نزهتی، متخصص پزشکی خانواده و پزشک مرکز بهداشت تربت حیدریه بر اهمیت افزایش آگاهی عمومی نسبت به این بیماری ارثی و لزوم تشخیص زودهنگام و مدیریت صحیح آن تأکید کرد.
این متخصص پزشکی خانواده اظهار داشت: هموفیلی یک اختلال ارثی وابسته به کروموزوم X است که با کمبود یا نقص عملکرد فاکتورهای انعقادی VIII (هموفیلی A) یا IX (هموفیلی B) مشخص میشود. این کمبودها فرآیند طبیعی انعقاد خون را مختل کرده و منجر به خونریزیهای مکرر و طولانیمدت میشود.
دکتر علی نزهتی در ادامه توضیح داد: مهمترین علامت هموفیلی، خونریزیهای مکرر است و شدت علائم بستگی به سطح فاکتورهای انعقادی در خون بیماران دارد. اگر سطح فاکتور کمتر از یک درصد باشد، بیماری به شکل شدیدی بروز میکند و از بدو تولد با خونریزیهای جمجمهای یا مفصلی همراه است، همچنین در موارد شدیدتر، احتمال خونریزیهای مغزی نیز وجود دارد که نیازمند اقدامات فوری پزشکی است.
وی همچنین اشاره داشت: در افرادی که سطح فاکتور خون بین یک تا ۶ درصد است، بیماری در فرم متوسط ظاهر میشود و خونریزی در شرایط خاص مانند ختنه کردن، اعمال جراحی، کشیدن دندان یا آسیبهای جزئی رخ میدهد.
دکتر نزهتی با بیان اینکه حدود ۳۰ درصد مبتلایان به هموفیلی، سابقه خانوادگی ندارند و به دلیل جهش ژنتیکی در ژنها به این بیماری مبتلا میشوند، ادامه داد: در خانوادههایی که سابقه بیماریهای خونریزیدهنده دارند، بررسی مادر از نظر ناقل بودن ضروری است. در صورت بارداری مادر ناقل، میتوان در هفتههای ۱۰ تا ۱۲ بارداری از طریق نمونهبرداری از جفت، اقدامات لازم تشخیصی و درمانی را انجام داد.
این متخصص تاکید کرد که تشخیص زودهنگام بیماری و انجام مشاوره ژنتیک در مادرانی که سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری هموفیلی یا بیماریهای خونریزیدهنده دارند، نقش مهمی در کنترل این بیماری دارد.
وی در خصوص مدیریت طولانیمدت و مراقبت از بیماران هموفیلی افزود: مراقبتهای مداوم شامل فیزیوتراپی جهت پیشگیری از آرتروپاتی، مراقبت منظم دندانپزشکی، واکسیناسیون هپاتیت A و B و اجتناب از تزریقات عضلانی غیرضروری است.
دکتر نزهتی در ادامه نکته مهمی را در مورد جنسیت بیماران و وضعیت حاملها یادآور شد: اگرچه حدود ۹۹٪ بیماران کلاسیک هموفیلی مرد هستند، اما زنان نیز میتوانند به این بیماری مبتلا شوند، گرچه این مورد نادر است. همچنین، حاملهای ژن هموفیلی نیز ممکن است علائم خونریزیدهنده داشته باشند و وضعیت آنها باید جدی گرفته شود.
پزشک مرکز بهداشت تربت حیدریه در پایان توصیه کرد: به همراه داشتن کارت شناسایی ویژه بیماری هموفیلی برای این بیماران الزامی است و بیماران هموفیلی لازم است از ورزشها و فعالیتهایی که احتمال آسیب و خونریزی وجود دارد، پرهیز کنند و پیش از هرگونه جراحی یا اقدامات دندانپزشکی با متخصص خون مشورت نمایند.


